Sosyal medyaya global bakış Türkiye’nin yeri

Facebook’un baskın konumu, ilk etapta sosyal medyanın basitleştiğine işaret ediyor gözükse de ülkeler özelinde incelendiğinde ortaya farklı manzara çıkıyor.

Sosyal medya dünyasını, ilk bakışta tek kelimeyle özetlemek mümkün: Facebook. Kullanıcı rakamının 2013 sonuna kadar 1,1 milyara ulaşması bekleniliyor. Facebook, Çin ve Rusya hariç her ülkede bir numaralı sosyal ağ konumunda. Facebook’un bu hakim durumun’da olsa bile, internet kullanıcılarının tek sosyal ağı değil. Dolayısıyla ilk etapta sosyal medya eşittir Facebook gibi görünse de durum tek kelimeyle özetlenemeyecek kadar karmaşık.

Online dünya konusunda uzmanlaşmış eMarketer ”www.emarketer.com” web sitenin Temmuz 2013’de yayınlanan (The Global Social Network Landscape – A Country-by-Country Guide to Social Network Usage) (1) başlıklı çalışması , sosyal medya konularında  hem global bir bakış hem de Türkiye dahil 27 ülke özelinde internet kullanıcılarının sosyal medya davranışları hakkında istatistiki bilgi ve analizler içeriyor.

Dünya genelinde bakıldığında internet kullanıcılarının kendi ülkelerine özel sosyal ağları alternatif olarak tercih ettiklerini görebiliyoruz. Bu yerel sosyal ağlar Facebook için bir tehdit oluşturmasa da belli bir rol üstleniyorlar ve reklamverenler için önemli bir iletişim kanalı daha oluşturuyorlar.

Örneğin, KakaoTalk, Path, LINE, WeChat gibi mobil sosyal medya uygulamaları Asya-Pasifik ülkelerinde her geçen gün popüleritelerini artırıyorlar. Bazende bazı kişisel yorumlar, bu uygulamaların Twitter gibi daha etkin ve yerleşik ağların önüne geçtiği öne sürülüyor. Bunların hepsi geleneksel soyal medya tanımına uymasa da sürekli ekledikleri yeniliklerle her geçen gün sosyal medyaya daha fazla benziyorlar.

Sosyal medya üzerinde tüketici davranışlarına bakıldığında ülkeden ülkeye farklılıklar olduğunu görmek mümkün. Bir genel örnek yapmak gerekirse, düşük internet penetrasyonu sebebiyle gelişmekte olan pazarlarda sosyal medya kullanımı daha düşük. Bu pazarlardaki sosyal medya kullanıcıları çoğunlukla etkileşim oranı fazla, markalarla interaktif iletişime girme olasılığı yüksek genç nüfustan oluşuyor. Gelişmiş pazarlarda ise durum tam tersine. Tüketicilerin büyük kısmı sosyal ağları kullanıyorlar ancak yaş dağılımı daha dengeli ve markalarla etkileşimde bulunma olasılıkları düşük.

Daha Fazlası


1 127

TÜRKİYE’DE SOSYAL MEDYA

Türk internet kullanıcıları
Türk internet kullanıcıları

Türk internet kullanıcılarının sosyal medya için gittikleri ilk iki adres Facebook ve Twitter. IpsosKMG ile Gemius tarafından Aralık 2012’de gerçekleştirilen ölçüme göre, Facebook internet kullanıcılarının % 84,2’sine, Twitter’sa % 33,7’sine ulaşıyor (2). Benzerlik ise GlobalWebIndex tarafından 2013’ün ilk çeyreğinde yapılan ölçümlemede de Türk internet kullanıcılarının % 81’inin Facebook’u, % 43’ünün de Twitter’i kullandıkları görülüyor.

Ne var ki internet penetrasyonunun düşük olması sebebiyle, Türk tüketicilerinin büyük bir kısmı henüz sosyal medya kullanıcısı değil. İlkbahar 2012 senesinde “Pew Research Center Global Attitudes Project” verisine göre, Türkiye nüfusunun sadece % 43’ü internet kullanıyor. Aynı durumda, Dubai School of Government tarafından yapılmış Haziran 2012 senesine ait araştırma da Türkiye nüfusunun % 41,3’ünün Facebook kulanıcısı olduğunu gösteriyor.

İnternet penetrasyonu düşük ama internete girenlerin yüzde 81’i sosyal medyayı kullanıyorlar (3). Türkiye’de sosyal medya bağımlıları  ağırlıklı olarak genç nufusa dayalı oluşuyor. Nisan 2012 tarihli ölçüme göre 18-29 yaş grubuna dahil deneklerin yüzde 69’u sosyal medyayı kullanıyor. Bu oran 30-49 yaş grublarında yüzde 31; 50 ve üzeri yaş grubunda ise yüzde yedi.

İnternet penetrasyonu
İnternet penetrasyonu

Kasım 2012 tarihli comScore Media Metrix verisine göre Türk sosyal medya kullanıcılarının sosyal medyada bir ay içinde geçirdikleri zaman 8,6 saat. Bu süre Türkiye’yi dünyada sıralamasında  5. sıraya çıkartıyor. GlobalWebIndex’in 2012’in dördüncü çeyrek verisine göre ise Türk internet kullanıcılarının bir günde sosyal ağ sitelerinde geçirdikleri zaman süresi 1,94 saat; mikrobloglarda ise 1,09 saat. Bu iki verinin toplamıysa  3,03 saat, comScore’un verisinden çok yüksek olsa da GlobalWebIndex’e dahil 31 ülke arasında Türkiye’yi 10. sıraya yerleştiriyor (4).

Türk sosyal medya kullanıcılarının markalarla etkileşimde bulunma olasılıkları diğer Avrupa ülkelerindeki tüketicilere oranla daha yüksek. Araştırma verilerin’de, Türk tüketicisi ile gelişmekte olan Güney Amerika pazarları ve bazı Asya-Pasifik ülkelerinin tüketicileri arasında benzerlik olduğunu gösteriyor.

Kasım 2012 tarihli Ipsos OTX ve IpsosGlobal @dvisor veri sonuclarında, sosyal medyada bir markayı takip ettiğini veya bir marka ile iletişimde bulunduğunu belirten Türk internet kullanıcılarının oranı yüzde 63. Bunun yanısıra  markaların sosyal medya sayfalarını ziyaret ettiğini belirten kullanıcıların oranı yüzde 67.

Cep telefonu kullanımı Türkiye’de nispeten yüksek. İlkbahar 2012 senesi  Pew Research Center Global Attitudes Project verisine göre cep telefonu sahibi nüfusun oranı yüzde 85 (3). Fakat cep telefonu aracılığıyla sosyal medya kullanımı az. Cep telefonları üzerinden sosyal ağlara erişen Türklerin oranı sadece yüzde 19.

Mobil sosyal medya kullanımının az olmasının bir nedeni akıllı telefon penetrasyonunun düşüklüğünden kaynaklanıyor. Nielsen’nin verilerine göre 2012’de cep telefonu sahipleri arasında akıllı telefon sahipliği oranı % 19. Diğer tüm pazarlara olduğu gibi akıllı telefon sahipliği fazlalaştıkça, sosyal medyaya mobil erişim yüzdeleri’de yükseliyor. Türkiye’de akıllı telefon sahiplerinin sosyal medyaya erişim oranı 2012’de % 49 seviyesinde gerçekleşmiş.

(1) The Global Social Network Landscape – A Country-by-Country Guide to Social Network Usage Temmuz 2013
(2) IpsosKMG ve Gemius SA, Internet Ölçüm Araştırması, Aralık 2012
(3) Pew Research Center Global Attitudes Project, İlkbahar 2012 yılı
(4) GlobalWebIndex

Bunları da beğenebilirsin Yazarın diğer makaleleri